Δευτέρα, 26 Μαρτίου 2012

Τα μυστήρια του χασμουρητού

Για πολλούς το φαινόμενο του χασμουρητού αποτελεί ένα μικρό μυστήριο της ζωής. Χασμουριόμαστε όταν νυστάζουμε και όταν βαριόμαστε αλλά και πριν συμβεί κάτι σημαντικό από το άγχος μας. Χασμουριόμαστε ακόμα κι όταν είμαστε σε κώμα.
Τελικά λοιπόν, το χασμουρητό έχει συγκεκριμένους λόγους που εμφανίζεται ή είναι απλά κάτι τυχαίο;

Οι επιστήμονες μοιράζονται τους ίδιους προβληματισμούς και γι’ αυτό έχουν πραγματοποιήσει πολλές εις βάθος έρευνες επί του θέματος μέσα στα τελευταία χρόνια.

Μία εξ’ αυτών έχει να κάνει με όσους χασμουριούνται πριν ζήσουν μια έντονη εμπειρία. Δεν είναι τυχαίο πως το χασμουρητό παρατηρείται σε αλεξιπτωτιστές πριν από πτώση, σε αθλητές που παίρνουν μέρος στους Ολυμπιακούς καθώς και σε μουσικούς πριν ανέβουν στη σκηνή.

Σε αυτές τις περιπτώσεις οι ειδικοί υποστηρίζουν ότι πρόκειται για μηχανισμό μετατόπισης του ενδιαφέροντος. Όταν νιώθουμε πιεσμένοι, αλλά δεν μπορούμε να κάνουμε τίποτε γι’ αυτό, κάποιες φορές το σωματοποιούμε και το κάνουμε χασμουρητό.

Μέχρι και σε έμβρυα δώδεκα εβδομάδων έχει διαπιστωθεί το φαινόμενο του χασμουρητού κάτι που υποδεικνύει πως πρόκειται για ένα αντανακλαστικό που βρίσκεται πολύ βαθιά μέσα μας.

Το 1923 ένας Βρετανός νευρολόγος παρακολουθούσε ασθενείς που είχαν υποστεί εγκεφαλικό και είχαν παραλύσει στη μία τους πλευρά. Αυτό που παρατήρησε στις έρευνές του ήταν κάτι το εκπληκτικό: πολλοί από αυτούς όταν χασμουριούνταν, τέντωναν και το χέρι που ήταν στην πλευρά που είχε παραλύσει!

Πάντως μακράν η πιο περίεργη παρατήρηση που έχει γίνει ποτέ στον τομέα της χασμολογίας είναι αυτή που περιγράφεται στην επιθεώρηση «Canadian Journal of Psychiatry» του 1986.

Τρεις κλινικοί ψυχίατροι περιγράφουν πως κάποιοι ασθενείς σε ψυχιατρική κλινική αρνούνταν πεισματικά να διακόψουν τη λήψη ενός συγκεκριμένου αντικαταθλιπτικού. Όταν διερευνήθηκε αυτή η άρνησή τους, παραδέχτηκαν ότι είχαν εμφανίσει μια μάλλον απολαυστική παρενέργεια: κάθε φορά που χασμουριούνταν εκδήλωναν αυτόματα οργασμό, τόσοι οι άντρες όσο και οι γυναίκες!

Χασμουρητό, ο «θερμοστάτης» του οργανισμού

Το χασμουρητό δεν αποτελεί μόνο σημάδι κούρασης ή βαρεμάρας. Λειτουργεί ουσιαστικώς ως ο «θερμοστάτης» του οργανισμού μας, ο μηχανισμός που χρησιμοποιεί το σώμα μας για να κρατά… δροσερό τον εγκέφαλό μας.

Και αυτό διότι ο ανθρώπινος εγκέφαλος, όπως ακριβώς και οι υπολογιστές, δεν επεξεργάζεται εξίσου αποτελεσματικά τις πληροφορίες όταν υπερθερμαίνεται. Ετσι, όταν το κεφάλι μας αρχίζει να ανεβάζει θερμοκρασία το χασμουρητό δρα ως φυσικός… ανεμιστήρας επιτρέποντας στον δροσερό αέρα να φτάσει στον εγκέφαλο και να επαναφέρει σε φυσιολογικά επίπεδα τη θερμοκρασία του.

Κρύο… χασμουρητό

Μελέτη που διεξήγαγαν ειδικοί του Πανεπιστημίου Πρίνστον σε 160 άτομα στην Αριζόνα έδειξε ότι οι εθελοντές χασμουριούνταν τουλάχιστον διπλάσιες φορές τον χειμώνα σε σύγκριση με το καλοκαίρι – και αυτό διότι τον χειμώνα η θερμοκρασία του σώματός τους ήταν υψηλότερη από τον αέρα γύρω τους.

Συγκεκριμένα οι επιστήμονες χώρισαν τους 160 εθελοντές σε δύο ισάριθμες ομάδες. Παρακολούθησαν πόσο συχνά η πρώτη ομάδα των 80 ατόμων χασμουριόταν όταν έβλεπε εικόνες άλλων ατόμων να χασμουριούνται κατά τη διάρκεια του χειμώνα. Η δεύτερη ομάδα υποβλήθηκε στην ίδια ακριβώς άσκηση αλλά κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού.

Θέμα εξωτερικής θερμοκρασίας

Όπως προέκυψε τον χειμώνα όταν η εξωτερική θερμοκρασία ήταν 21 βαθμοί κατά μέσο όρο, το 45% των εθελοντών αποκρίθηκε με χασμουρητό στις εικόνες που έδειχναν χασμουρητό. Ωστόσο το καλοκαίρι, οπότε η εξωτερική θερμοκρασία ήταν ανώτερη από τους περίπου 37 βαθμούς Κελσίου του ανθρώπινου σώματος, ποσοστό μικρότερο του 25% των εθελοντών αποκρίθηκε με χασμουρητό. Το καλοκαίρι δεν υπάρχει ιδιαίτερο όφελος από το χασμουρητό αφού ο αέρας που εισπνέουμε είναι πιο ζεστός από τον οργανισμό μας, σημειώνουν οι ερευνητές.

Η θερμοκρασία του εγκεφάλου επηρεάζεται από την ποσότητα της πληροφορίας που πρέπει να επεξεργαστεί ο βιοχημικός «υπολογιστής» μας, τη θερμοκρασία του αίματος καθώς και από τον ρυθμό με τον οποίον το αίμα ρέει στον εγκέφαλο.

Σύμφωνα με τον επικεφαλής της μελέτης δρα Αντριου Γκάλαπ, η υπερθέρμανση του εγκεφάλου μπορεί να προκαλέσει αίσθημα υπνηλίας, γεγονός που εξηγεί για ποιον λόγο χασμουριόμαστε όταν νυστάζουμε. «Όταν η θερμοκρασία του σώματος είναι υψηλότερη, αυξάνονται οι πιθανότητες να αισθανόμαστε κούραση. Τη νύχτα, λίγο προτού κοιμηθούμε η θερμοκρασία του οργανισμού βρίσκεται στο υψηλότερο σημείο της».

Τι φανερώνει το χασμουρητό για τον χαρακτήρα μας!

Το τμήμα ψυχολογίας στο πανεπιστήμιο του Λιντς στη Μεγάλη Βρετανία, με επικεφαλής την λέκτορα ψυχολογίας κ. Catriona Morrison, προσπάθησε να απαντήσει στο ερώτημα: "Είναι πράγματι μεταδοτικό το χασμουρητό;"

Τα αποτελέσματα ήταν εντυπωσιακά: Το χασμουρητό όχι μόνο "κολλάει"στον διπλανό μας, αλλά αρκεί να πούμε την λέξη ή να διαβάσουμε για αυτό και να αρχίσουμε όλοι να χασμουριόμαστε!

Οι ερευνητές του πανεπιστημίου Λιντς διαπίστωσαν ότι ενώ και οι άνθρωποι και τα ζώα χασμουριούνται, μόνο στο ανθρώπινο είδος αυτό λειτουργεί μεταδοτικά. Πρόκειται για μία ψυχολογική αντίδραση. Ουσιαστικά χασμουριόμαστε γιατί συμπάσχουμε με τον άλλον που χασμουριέται!

Τι δείχνει το χασμουρητό για τον χαρακτήρα μας.
Το επόμενο βήμα της δρ. Morrison και της ομάδας της, ήταν να διαπιστώσει αν είμαστε όλοι το ίδιο "ευαίσθητοι" δέκτες του "κολλητικού χασμουρητού". Βλέποντας ότι η περιοχή του εγκεφάλου μας που ευθύνεται για το χασμουρητό, είναι η ίδια που παράγει τις σκέψεις μας για τους άλλους ανθρώπους, προχώρησε το πείραμα ακόμη πιο πέρα:

Πήρε μία ομάδα φοιτητών ψυχολογίας και μία ομάδα φοιτητών μηχανολογίας. Ένας - ένας οι φοιτητές οδηγήθηκαν σε μία αίθουσα αναμονής κι εκεί τους ζητήθηκε να περιμένουν μέχρι να έρθει η σειρά τους χωρίς να γνωρίζουν ότι καταγράφονται από κάμερα. Δίπλα τους δήθεν τυχαία, καθόταν κάθε φορά ένας "άγνωστος" που στην πραγματικότητα ήταν ερευνητής και ο οποίος μέσα σε δέκα λεπτά χασμουριόταν περίπου δέκα φορές.

Στη συνέχεια οι φοιτητές έμπαιναν σε μία άλλη αίθουσα και συμπλήρωναν ένα ψυχολογικό τεστ, με θέμα την ικανότητά τους να συμπάσχουν και να συμπαραστέκονται στους άλλους.

Οι επιστήμονες στη συνέχεια έκαναν δύο μετρήσεις:

1) Μέτρησαν πόσα μεταδοτικά χασμουρητά προκλήθηκαν σε όλους τους φοιτητές και τα συνέκριναν με τα τεστ ευαισθησίας. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι όσο πιο ευαίσθητος και συμπονετικός είναι κάποιος, τόσο πιο επιρρεπής είναι να "κολλήσει" χασμουρητό από τον διπλανό του.

2) Μέτρησαν πόσο εύκολα κόλλησαν το χασμουρητό οι φοιτητές της ψυχολογίας σε σχέση με αυτούς της μηχανολογίας. Συμπέρασμα: Οι "θετικοί" φοιτητές της μηχανολογίας που ενδιαφέρονται περισσότερο για τους αριθμούς, δεν επηρεάστηκαν σε μεγάλο βαθμό από το χασμουρητό, ενώ αντίθετα οι "θεωρητικοί" φοιτητές της ψυχολογίας, εκδήλωσαν μεγάλη ευαισθησία στο χασμουρητό του διπλανού τους.

Είναι εξαιρετικά πιθανό ακόμη κι αυτήν τη στιγμή που διαβάζετε το άρθρο για το χασμουρητό, να χασμουριέστε! Ακόμη κι αν κοιτάξετε για μερικά δευετερόλεπτα την φωτογραφία του μικρούλη που χασμουριέται, μπορεί να μην καταφέρετε να συγκρατήσετε το στόμα σας! Μην ανησυχείτε: αυτό σας δίνει το δικαίωμα να δηλώσετε - με τις ευλογίες της επιστήμης- ευαίσθητη και ψυχοπονιάρα ψυχή!


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Σεβόμαστε όλες τις απόψεις, αλλά προτιμάμε τα ελληνικά και όχι τα greeklish, το χιούμορ και όχι τις ύβρεις.
Σας παρακαλούμε πολύ να γράφετε με ελληνικούς χαρακτήρες και οι σχολιασμοί σας να μη ξεφεύγουν από τα όρια της ευπρέπειας.
Σχόλια τα οποία περιέχουν ύβρεις, θα αποκλείονται.
Ευχαριστούμε.

Μετατροπέας Greeklish σε Ελληνικά

Αν θέλετε να συμπεριλάβετε εικόνα στο σχόλιό σας περικλείσετέ τη μέσα στα [im] και [/im] δηλαδή: [im]Η-διεύθυνση-της-εικόνας-σας-εδώ[/im]

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...
Best Blogger TipsBest Blogger Tips