Κυριακή, 22 Απριλίου 2012

Ο βιοφωτισμός σε στεριά και θάλασσα

O βιοφωτισμός, παραγωγή φωτός από έναν οργανισμό, είναι φαινόμενο που κατά κύριο λόγο απαντάται σε πελαγικούς οργανισμούς, αλλά δεν λείπει και από την ξηρά, όπως αποδεικνύει η ύπαρξη των πυγολαμπίδων και κάποιων μανιταριών.


1. Hongos resplandecientes (Mycena luz-coeli mushrooms)


Στην πράξη ο βιοφωτισμός η βιοφωταύγεια είναι η κύρια πηγή φωτός στα βάθη των ωκεανών, που αποτελούν εξάλλου το μεγαλύτερο μέρος του κατοικήσιμου όγκου της γης! Εκεί ένας μεγάλος αριθμός διαφορετικών μεταξύ τους οργανισμών έχει αναπτύξει την ικανότητα να εκπέμπει φως μέσω χημικών αντιδράσεων. (Ο μεγάλος αριθμός διαφορετικών χημικών αντιδράσεων που καταλήγουν στην εκπομπή φωτός και οι διαφορετικές οικογένειες στις οποίες ανήκουν ταξινομικά οι οργανισμοί που το εκπέμπουν, οδηγούν στο συμπέρασμα ότι το φαινόμενο έχει δημιουργηθεί πέραν των 30 φορών κατά τη διάρκεια της εξέλιξης.)

2. Calamar hawaiano (Euprymna scolopes)


Οι περισσότεροι από εμάς θα έχουμε δει πυγολαμπίδες σε κάποιο νυχτερινό περίπατό μας στην εξοχή. Κάποιοι, μάλλον πιο τυχεροί, ναυτικοί που έχουν περάσει νύχτα τον Ινδικό Ωκεανό θα έχουν ζήσει το φαινόμενο της θάλασσας που εκπέμπει απ’ άκρη σ’ άκρη.

Σήμερα οι ερευνητές προσπαθούν να αξιοποιήσουν το φαινόμενο του βιοφωτισμού, γιατί περί αυτού πρόκειται, προκειμένου να δημιουργήσουν προϊόντα που θα ζήλευαν όλοι όσοι ασχολούνται με τη νανοτεχνολογία. Οχι ότι γνωρίζουμε τα πάντα για τον βιοφωτισμό, ο οποίος θα πρέπει να αναπτύχθηκε πολλές φορές κατά τη διάρκεια της εξέλιξης, αν κρίνει κανείς από τον αριθμό των διαφορετικών μηχανισμών οι οποίοι υπάρχουν για τη δημιουργία του.

Ωστόσο ερευνητές του Πανεπιστημίου της Χαβάης πέτυχαν να απομονώσουν γονίδια απαραίτητα για τη δημιουργία χαρακτηριστικών για τον βιοφωτισμό δομών, οι οποίες υπάρχουν σε ένα ενδημικό καλαμάρι της περιοχής (φωτογραφία Νο2). Και ελπίζουν ότι θα αξιοποιήσουν τεχνολογικά τα αναπάντεχα ευρήματά τους…

Το φαινόμενο, έτσι όπως το αντιλαμβάνεται ο ναυτικός, δεν είναι εντοπισμένο και μπορεί να παρατηρηθεί ανά πάσα στιγμή σε οποιαδήποτε περιοχή και βάθος της θάλασσας. Συνήθως αποδίδεται στα δινομαστιγωτά, μονοκυτταρικά φύκη, τα οποία μπορούν να αριθμούν αρκετές εκατοντάδες ανά λίτρο νερού. Το δε χαρακτηριστικό φως στις θάλασσες του Ινδικού αποδίδεται σε «φωτεινά» βακτήρια. Οι επιστήμονες που μελετούν το φαινόμενο του βιοφωτισμού έχουν καταλήξει στο συμπέρασμα ότι αυτό αποτελεί ικανότητα που διαθέτει περίπου το 95% των οργανισμών που ζουν σε βάθος μεγαλύτερο των 2.000 μέτρων, ενώ απαντάται και σε οργανισμούς που ζουν σε όλα τα βάθη. Οσο για το είδος των οργανισμών, μπορεί να πρόκειται για ψάρια, για μαλάκια, για φύκη, για κοράλλια, για αμοιβάδες, για βακτήρια…

3. Medusa ‘alarma’ (Atolla Wyvillei)


Πριν από περίπου τέσσερα χρόνια αμερικανοί και χαβανέζοι ερευνητές εντόπισαν το μικροσκοπικό καλαμάρι (το μήκος του δεν ξεπερνά τα 5 εκατοστά) Euprymna scolopes, ( Νο2 φωτογραφία ) το οποίο ενδημεί στις θάλασσες της Χαβάης και χαρακτηρίζεται από φωτεινές πιτσίλες που διακοσμούν την επιφάνειά του. Οταν προσπάθησαν να μελετήσουν την προέλευση αυτών των σχηματισμών, διαπίστωσαν ότι επρόκειτο για έργο ενός άλλου οργανισμού, του βακτηριδίου Vibrio fischeri, εξαδέλφου του βακτηριδίου Vibrio cholerae το οποίο προκαλεί χολέρα. Με άλλα λόγια, το καλαμάρι φιλοξενεί για κάποιο λόγο τον εξάδελφο του βακτηριδίου της χολέρας, και μάλιστα του επιτρέπει να το διακοσμεί!

Ο λόγος αυτής της παράξενης εκ πρώτης όψεως συνύπαρξης είναι τα κοινά οφέλη. Σύμφωνα με το σχετικό άρθρο των επιστημόνων («Nature», Δεκέμβριος του 2001), το καλαμάρι χρειάζεται τις φωτεινές πιτσίλες για να προστατεύεται από τους εχθρούς του και το βακτήριο χρειάζεται το καλαμάρι που του παρέχει τροφή. Ειδικότερα, υπό το φως του φεγγαριού η σκιά τού χωρίς πιτσίλες καλαμαριού θα μπορούσε να καταδείξει την παρουσία του στους θηρευτές του (κυρίως ψάρια) που βρίσκονταν σε μεγαλύτερο βάθος από αυτό. Χάρη όμως στις βακτηριακής προέλευσης πιτσίλες του το καλαμάρι εκπέμπει δέσμες φωτός που εξαφανίζουν τη σκιά και στην ουσία και το ίδιο από τα μάτια των θηρευτών του. Οσο για το βακτήριο, ο πειραματισμός των επιστημόνων κατέδειξε ότι λαμβάνει το οξυγόνο που του χρειάζεται από το καλαμάρι (υπολογίζεται ότι κλέβει το 4% του οξυγόνου του καλαμαριού) και εκμεταλλεύεται τον κυτταρικό μηχανισμό του για να παράξει πρωτεΐνες.

4. Panellus luminiscente (Panellus stipticus)


Τα βιοφωσφορίζοντα μανιτάρια είχαν αναφερθεί για πρώτη φορά πριν από 170 χρόνια, από τον βρετανό βοτανολόγο George Gardner.
Συνολικά υπάρχουν 71 είδη μανιταριών που φωσφορίζουν ωστόσο το συγκεκριμένο είδος Panellus luminiscente ξεχωρίζει για το μέγεθός του αλλά και την έντονη φωτεινότητα που εκπέμπει.

5. Dinoflagellata.



6. Lampyris noctiluca.



TO ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΒΙΟΦΩΤΙΣΜΟΥ ΣΤΙΣ ΛΙΜΝΕΣ GIPPSLAND


Οι Λίμνες Gipssland είναι ένα δίκτυο, βάλτοι λίμνες και λιμνοθάλασσες στην ανατολική Gippsland και καλύπτει μια έκταση περίπου 600 τετραγωνικών χιλιόμετρων.
Οι υγρότοποι φιλοξενούν περίπου 20.000 υδρόβια πτηνά υπάρχουν επίσης περίπου 400 ενδημικά είδη χλωρίδας και 300 ενδημικά είδη πανίδας.




Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Σεβόμαστε όλες τις απόψεις, αλλά προτιμάμε τα ελληνικά και όχι τα greeklish, το χιούμορ και όχι τις ύβρεις.
Σας παρακαλούμε πολύ να γράφετε με ελληνικούς χαρακτήρες και οι σχολιασμοί σας να μη ξεφεύγουν από τα όρια της ευπρέπειας.
Σχόλια τα οποία περιέχουν ύβρεις, θα αποκλείονται.
Ευχαριστούμε.

Μετατροπέας Greeklish σε Ελληνικά

Αν θέλετε να συμπεριλάβετε εικόνα στο σχόλιό σας περικλείσετέ τη μέσα στα [im] και [/im] δηλαδή: [im]Η-διεύθυνση-της-εικόνας-σας-εδώ[/im]

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...
Best Blogger TipsBest Blogger Tips